Naast onze inspanningen voor energiebesparing, gaan
we bij Colruyt waar mogelijk op zoek naar nieuwe, duurzame energiebronnen.
Zie ook: windmolen
Batterijladers
De transpaletten waarmee de rondhalers hun goederen
ophalen in de stapelplaatsen om ze klaar te zetten voor het transport
naar de verschillende winkels, rijden op batterijen. 's Nachts wordt
al dat rollend materieel aan batterijladers gekoppeld om te worden bijgeladen.
Voor die batterijladers kozen we in 2002 een nieuw type met een betere
laadfactor: daardoor worden de batterijen ongeveer 10 % efficiënter
geladen. Daarnaast zijn er nog voordelen:
voor de nieuwe laders is er minder elektriciteit
nodig, zo besparen we jaarlijks ongeveer 750.000 kWh. Dat komt overeen
met het jaarlijks elektriciteitsverbruik van zo'n 2000 gezinnen.
en we verbruiken minder water: jaarlijks is dat 24.000
L gedistilleerd water.
Dakisolatie
Bij de bouw van nieuwe winkels gebruiken we sinds
2000 een dakstructuur van steeldeck (geprofileerde staalplaat) met 12
cm rotswol in plaats van cellenbeton. Dat heeft een aantal voordelen:
De combinatie van steeldeck met rotswol
isoleert nog beter. Zo moeten we in de winter minder verwarmen,
en blijft de winkel in de zomer koeler.
De nieuwe dakstructuur is zeker even stevig maar heel wat lichter.
Zo moeten we minder beton gebruiken voor de funderingen.
Rotswol is een volledig natuurlijk materiaal. De staalplaten kunnen
na afbraak perfect worden gerecupereerd.
Voor onze stapelplaats voor
verse en diepvriesproducten kozen we als dakisolatie voor een cellulair
glas, ook wel schuimglas of foamglas genoemd. Dat is een
donker materiaal dat wordt verkregen door een scheikundige reactie
bij hoge temperaturen tussen geoxideerd glas en koolstof. Het bestaat
uit miljoenen minuscule belletjes die gevuld zijn met CO2. Elke cel
bevat een beetje isolerend gas en gedraagt zich als een thermosfles.
De basisgrondstof is dus (voor 15 % gerecycleerd) glas.
Voordelen van dit isolatiemateriaal zijn dat het volledig onbrandbaar
is en dat het ook na verloop van tientallen jaren blijft isoleren.
Met andere woorden, over 30 jaar zal dit isolatiemateriaal ongeveer
56 keer de hoeveelheid energie hebben bespaard die nodig was om het
te fabriceren. Bij afbraak kan het materiaal nog gebruikt worden als
neutraal opvulmiddel in o.a. de wegenbouw.
Zie ook: isolatie
Diepvrieskoffers
In onze winkels staan enkel gesloten diepvrieskoffers.
Die bieden belangrijke voordelen. Om te beginnen blijven de producten
beter bewaard doordat de kerntemperatuur van -18 °C constant is.
En omdat de koffers gesloten zijn, beschermen we de producten ook tegen
licht en lucht.
Verder verbruiken gesloten koffers ook veel minder energie dan open
modellen en rechtopstaande kasten. Op die manier besparen we jaarlijks
35.000.000 kWh. Dat komt overeen met ± 3 miljoen euro, wat weer
ten goede komt aan onze laagste prijzen.
Voor 3/4 van onze diepvriezers zijn we overgeschakeld op isobutaan (R600)
als koelmiddel. Het is een mengsel van butaan en propaan en heeft geen
nadelige invloed op de ozonlaag. Het vervangt de zachte CFK's (die nog
altijd toegelaten zijn). Het verbruik blijft identiek. Systematisch
schakelen we ook onze overige diepvriezers over.
Zie ook: CFKs,
laagste prijzen, zuinig met energie
Dimmingsverlichting
Voor de nieuwe gebouwen voor onze informatica-afdeling
in Huizingen kozen we voor dimmingsverlichting: de verlichtingsarmaturen
die het dichtst bij de vensters hangen, zijn uitgerust met dimbare ballasten.
Met die ballast is een sensor verbonden die de weerkaatsing van het licht
op het werkoppervlak meet. Wanneer er voldoende buitenlicht is, wordt
de lichtsterkte van de lamp aangepast. Volgens een studie van het VITO
(Vlaams Instituut voor Technologisch Onderzoek) zouden we op die manier
tot 40 % energie kunnen besparen.
Zie ook: verlichting, zuinig met energie
Elektriciteitsnet
In de centrale stapelplaatsen wordt het verbruik van
elektriciteit maximaal gespreid, zodat we een piekbelasting van het elektriciteitsnet
vermijden.
Voor het opstarten van de motoren voor koelgroepen (voor frigo- en diepvrieskamers)
is veel elektriciteit nodig. Eigen technici ontwikkelden een systeem dat
het opstarten van die motoren tegenhoudt wanneer er zich op dat moment
een piekbelasting voordoet, of m.a.w. wanneer op dat moment al veel elektriciteit
wordt verbruikt. Het opstarten van de motoren wordt uitgesteld tot de
piekbelasting weer is gedaald. Als alle bedrijven in België dit systeem
zouden toepassen, zouden er 15 % minder elektriciteitscentrales nodig
zijn.
Zie ook: windmolen, zuinig
met energie
Gekoelde karren
Voor
het transport van verse en diepvriesproducten naar de Colruyt-winkels
zorgen we ervoor dat de koudeketting op geen enkel moment wordt onderbroken.
ïsoleerde frigokarren.
Om de producten koel te houden, spuiten we vloeibare CO2-sneeuw
in een apart isolatievak bovenaan in de kar. Dat geeft stelselmatig koude
af en houdt de goederen op de gewenste constante temperatuur. Groot voordeel
van die karren tegenover gekoelde vrachtwagens is dat we ze tot in de
rayon kunnen rijden voor we ze openmaken. Zo blijven de producten op elk
moment goed gekoeld.
In de loop van de jaren hebben we onze karren regelmatig aangepast, zodat
onze vrachtwagens nog minder lucht vervoeren. In '95 haalden we zo 50
% volumewinst met onze nieuwe, grotere frigokarren. En met de nieuwste
generatie frigokarren winnen we nog eens 10 % extra volume.
Omdat we in één kar meer producten kunnen vervoeren, moeten
we minder kilometers afleggen om dezelfde hoeveelheid producten naar de
winkels te brengen. Per jaar komt dat neer op een besparing van 270.000
km, of bijna 7 keer de aarde rond.
Zie ook: bevoorrading,
koeling, koudeketting
Isolatie
Energiebesparing begint bij een goede isolatie.
Voor de bouw van nieuwe winkels
wenden we de moderne middelen voor isolatie aan. In oudere winkels werden
de daken voorzien van een dikke isolatielaag.
Om energieverlies te beperken en tocht te voorkomen
zijn de los- en laadkaaien in de stapelplaatsen uitgerust met dockshelters:
een uitbouw met rubberen flappen die voor een goede dichting zorgen
tussen vrachtwagen en gebouw.
Ook bij de bouw van onze nieuwe stapelplaats
hebben we aandacht besteed aan een goede isolatie. De wanden werden
geïsoleerd met samengesteld polyurethaan, dat minder brandbaar
is dan zuiver polyurethaan. Voor de buitenwanden van de diepvriesruimtes
is de isolatiewand 20 cm dik, de binnenwanden naar de gekoelde ruimtes
hebben een dikte van 10 cm.
Zie ook: dakisolatie,
ruimtelijke ordening, zuinig met energie
Koeling
In onze stapelplaats Dassenveld worden de verse producten
opgeslagen in grote koelruimtes. Bij de oriëntering van het gebouw
hebben we ervoor gezorgd dat de diepvriesruimtes geen directe buitenmuur
hebben aan de zuidkant. Omdat de warmtestraling van buitenaf minder
doordringt, hebben we minder energie nodig.
De koude voor de koelinstallatie wordt zoveel mogelijk s nachts
geproduceerd en opgeslagen. Op die manier kan de installatie tijdens
de piekuren overdag worden uitgeschakeld en raakt het elektriciteitsnet
niet overbelast.
Voor de gekoelde ruimtes proberen we overigens zoveel mogelijk de koude
buitenlucht te gebruiken als koelmiddel. Dat levert een besparing op
van ± 225.000 kWh per jaar.
Als koelmiddel voor de koelinstallatie hebben we gekozen voor ammoniak.
In tegenstelling tot de verboden CFKs en de alternatieve HCFKs
heeft dat als voordelen dat het de ozonlaag niet verder afbreekt en
dat het geen gevolgen heeft voor het broeikaseffect. Bovendien geeft
ammoniak ook een goed rendement, zodat de installatie minder energie
verbruikt dan met de meeste andere koelmiddelen.
Omdat ammoniak in heel grote concentraties toxisch en explosief kan
worden, hebben we onmiddellijk een aantal voorzorgen genomen: zo zijn
de leidingen en de verbindingen robuuster en wordt de installatie permanent
bewaakt door detectors die in geval van een lek de installatie uitschakelen.
Voor het transport van onze verse en diepvriesproducten
naar onze winkels, zorgen we ervoor dat de koudeketen op geen enkel
moment wordt onderbroken. Daarvoor vervoeren we ze in speciale, geïsoleerde
frigokarren.
Voor de koeling in de karren wordt CO2 gebruikt. Vroeger werkten we
met grote droogijsblokken die we in de karren legden bij
de producten. Die droogijsblokken hebben we vervangen door droogijssneeuw,
die we injecteren in een apart koelvak van de frigokar. De nieuwe profilering
van de koelwanden laat de koelte bovendien toe om nog beter in de kar
te circuleren.
Zo kunnen we enerzijds de hoeveelheid CO2 beter doseren en anderzijds
de producten nog effectiever koelen. In vergelijking met het vorige
systeem komt er 16 % minder CO2 in de lucht terecht en verlagen we de
uitstoot van SO2, NOx en zware metalen met 46 %.
Zie
ook: elektriciteitsnet, isolatie
Verlichting
Voor de verlichting in de Colruyt-winkels kiezen we
altijd voor een degelijke, functionele verlichting die de winkel gelijkmatig
verlicht en de energierekening laag houdt: 250 à 300 lux terwijl
een klassiek warenhuis tot 800 à 1.000 lux gaat. Besparing op de
energierekening: 1,14 miljoen euro per jaar.
We kozen voor tl-lampen wegens
hun goed rendement en lange levensduur.
Voor de ontsteking van een tl-lamp en om de intensiteit
van de stroom te regelen, is een ballast nodig. In de nieuwe winkels
gebruiken we daarvoor elektronische ballasten. Die zijn wel duurder
dan de traditionele ballasten met koperdraad, maar ze verbruiken ongeveer
een vierde minder, waardoor we per winkel ± 9.000 kWh per jaar
besparen. Bovendien hebben ze een langere levensduur (30 tot 50 % langer).
Bijkomend voordeel van elektronische ballasten is dat de lampen een
stabiel licht geven, zonder trillingen.
Boven de lampen gebruiken we nu aluminium reflectoren
om het licht te weerkaatsen in plaats van witgelakte reflectoren. Bovendien
zijn die reflectoren gehamerd, d.w.z. ze zijn zo bewerkt dat ze vele
hoekjes en kantjes hebben waardoor het rendement nog hoger ligt. Door
het gebruik van die gehamerde alureflectoren produceren we eenzelfde
hoeveelheid licht, maar omdat het licht optimaal wordt weerkaatst, hebben
we ± 20 % minder lampen nodig. Op de parking van nieuwe winkels
installeren we nu hogedruk natriumlampen in plaats van kwikdamplampen.
Die natriumlampen verbruiken veel minder energie dan lampen met kwik
(150 W tegenover 250 W), terwijl de lichtsterkte dezelfde blijft. Op
die manier moeten we 40 % minder lampen plaatsen. Het enige verschil
is dat de natriumlampen een geler licht geven dan kwikdamplampen.
Voor de winkels waar er aardgasleidingen voorzien zijn,
kiezen we sinds '96 voor aardgas.
Sinds 1997 werden enkele technici speciaal opgeleid om de verwarmingsketels
te controleren. Elk stookseizoen voeren ze in de winkels rookgasmetingen
uit en alle verwarmingsketels krijgen een jaarlijkse onderhoudsbeurt.
Daardoor hebben de ketels een hoger gemiddeld rendement en gaat er minder
energie verloren.
In onze distributiecentra passen we het jet-airsysteem toe. Omdat koude
daalt en warmte stijgt, zou een klassieke verwarmingsinstallatie vooral
de bovenste luchtlagen verwarmen, in de nok van het dak. Maar dankzij
een uitgebreid netwerk van luchtkanalen (buizen en blaaspijpjes) wordt
de warme lucht naar beneden gedrukt en daar ook gehouden, tot op een hoogte
van 2 meter. Bovendien wordt de warme lucht die uit de vele blaaspijpjes
stroomt, beter verspreid. Dit systeem geeft een energiebesparing van 180.000
kWh per jaar.
Zie ook: warmterecuperatie, zuinig met energie
Windmolen
Om
zelf te zorgen voor een deel van de energie die nodig is voor de nieuwe
stapelplaats, heeft Colruyt een windmolen geplaatst. Een investering van
± 1 400 000 €.
Bij een gemiddelde windsnelheid van ± 6,5 m/s (± 23,5 km/u)
haalt hij een gemiddelde energie-opbrengst van ± 2,3 miljoen kWh
per jaar. Dat komt overeen met het elektriciteitsverbruik van 1.067 gezinnen.
Windkracht is een schone en duurzame manier om elektriciteit te produceren,
en niet belastend voor het milieu. En omdat er geen fossiele brandstoffen
zoals steenkool, aardolie, aardgas, enz. nodig zijn voor de productie
van windenergie draagt een windmolen ook bij tot het verminderen van de
uitstoot van CO2, zwaveldioxide en stikstofdioxide.
In vergelijking met de uitstoot van gasgestookte elektriciteitscentrales,
zijn dat jaarlijks 9,5 ton zwaveldioxide (SO2),
4,2 ton stikstofoxide (NOx), 1.749 ton koolstofdioxide (CO2)
en 1,9 ton vluchtige organische stoffen die niet meer worden geproduceerd.
Zie ook: elektriciteitsnet, zuinig met energie
Zuinig met energie
Colruyt streeft ernaar zuinig om te springen met energie.
Dat energiebeleid is een programma met een permanent karakter. Van bij
de bouw van nieuwe winkels, en de verbouwing van oude, besteden we heel
wat aandacht aan energiebesparing.
Ook bij de bouw van een nieuwe stapelplaats voor verse en diepvriesproducten
probeerden we het energieverbruik zoveel mogelijk te beperken:
de diepvriesruimtes hebben geen buitenmuur
aan de zuidkant, zodat de warmte van buitenaf niet kan doordringen;
de koude voor de diepvriesruimte wordt 's nachts
geproduceerd en opgeslagen, daardoor kan de installatie tijdens de piekuren
overdag worden uitgeschakeld;
zolang het buiten kouder is dan de vereiste binnentemperatuur,
wordt de koude buitenlucht gebruikt als koelmiddel;
bovendien wordt ook de techniek van de verdringingsventilatie
toegepast. Dat betekent dat enkel de onderste luchtlagen worden gekoeld
via roosters uit de wand.
Zie ook: diepvrieskoffers, Green Line, isolatie,
tl-lampen, verlichting, warmterecuperatie, windmolen